Entropion - naar binnen gerold ooglid bij honden

Entropion - naar binnen gerold ooglid bij honden

Belangrijk vooraf: Fidello is geen dierenarts. Deze pagina is bedoeld om je te informeren en helpt je niet aan een diagnose. Twijfel je over de gezondheid van je hond, of herken je onderstaande signalen? Neem dan altijd contact op met een dierenarts.

Entropion is een aandoening van het ooglid waarbij de rand van het ooglid naar binnen krult, zodat wimpers en vacht langs het hoornvlies en bindvlies schuren. Dat is niet alleen onprettig voor de hond, het kan op termijn ook echte oogschade veroorzaken. De aandoening komt relatief vaak voor, vooral bij bepaalde rassen, en is met tijdige behandeling doorgaans goed te verhelpen.

Wat is entropion?

Bij een gezond ooglid ligt de rand mooi tegen de oogbol aan, met de wimpers naar buiten gericht. Bij entropion rolt de ooglidrand - meestal het onderste ooglid, maar ook het bovenste of beide oogleden kunnen meedoen - naar binnen. Vacht en wimpers komen daardoor in aanraking met het hoornvlies, wat irritatie, tranenvloed en op termijn beschadiging van het hoornvlies kan veroorzaken. Entropion kan aangeboren zijn, vaak samenhangend met de schedelvorm of overtollige huid rond de ogen, of verworven, bijvoorbeeld door littekenvorming na een eerdere ooginfectie of verwonding, of doordat een hond door pijn de oogleden voortdurend samenknijpt.

Welke honden lopen risico?

Entropion wordt vaker gemeld bij rassen met veel huidplooien rond de ogen of een specifieke schedelbouw, zoals de Chow Chow, de Shar Pei, de Engelse Bulldog, de Mastiff en Bullmastiff, en de Sint Bernard - bij deze rassen kan de aandoening ook uitgesprokener aanwezig zijn. Ook bij de Cocker Spaniël, Golden Retriever, Labrador Retriever, Pug, Boxer, Cavalier King Charles Spaniël, Ierse Setter, Springer Spaniël, Poedel, Great Dane en Chesapeake Bay Retriever wordt entropion regelmatig gerapporteerd. Een erfelijke aanleg lijkt de belangrijkste risicofactor; dat betekent niet dat elke hond uit een gevoelig ras de aandoening ontwikkelt.

Symptomen

Vroege signalen zijn vaak subtiel: overmatig tranen, een halfdichtgeknepen oog, lichte roodheid van het oogwit of bindvlies, en een hond die met zijn poot over het oog wrijft of met het hoofd tegen meubels schuurt. Bij aanhoudende irritatie kan er slijmerige of etterige ooguitvloeiing ontstaan en wordt het knijpen met het oog (blefarospasme) duidelijker zichtbaar. Signalen die om spoed vragen zijn: een plotseling troebel of grijzig hoornvlies, duidelijke pijn, een oog dat de hond niet meer wil openen, of zichtbare beschadiging van het oogoppervlak.

Wanneer naar de dierenarts?

Neem contact op bij aanhoudend tranen, herhaaldelijk knijpen met een oog, roodheid die niet vanzelf overgaat, of een hond die merkbaar aan zijn oog friemelt. Wacht niet af bij een troebel wordend hoornvlies, duidelijke pijn of een oog dat dichtblijft - dat kan wijzen op hoornvliesschade en vraagt om snelle beoordeling.

Hoe wordt het vastgesteld?

Een dierenarts beoordeelt de stand van het ooglid en de manier waarop wimpers en vacht het oogoppervlak raken, vaak aanvullend met een lichtbron en vergroting. Met een kleurstof (fluoresceïne) kan worden nagegaan of het hoornvlies al beschadigd is. Deze pagina kan je niet vertellen of jouw hond entropion heeft; alleen een dierenarts kan dat na onderzoek vaststellen.

Behandeling in hoofdlijnen

De aanpak hangt af van leeftijd, ernst en oorzaak, en wordt door de dierenarts bepaald. Bij jonge pups wordt soms gekozen voor tijdelijke hechtingen die het ooglid naar buiten trekken, zodat het hoornvlies wordt beschermd terwijl de schedel nog doorgroeit; deze hechtingen worden na enkele weken verwijderd en kunnen zo nodig herhaald worden. Bij blijvend of ernstig entropion is een chirurgische correctie gebruikelijk, waarbij een klein stukje huid bij het ooglid wordt weggehaald zodat de rand weer naar buiten komt te staan. Dergelijke ingrepen worden meestal pas uitgevoerd wanneer de schedel grotendeels is uitgegroeid. Er bestaat geen behandeling die voor elke hond hetzelfde verloopt; het behandelplan wordt altijd op de individuele hond afgestemd.

Wat je zelf kunt doen

Naast de behandeling die een dierenarts voorschrijft, kun je thuis bijdragen aan comfort: houd het oog schoon volgens het advies van de dierenarts, voorkom dat je hond met de poot in het oog wrijft (een beschermkraag kan daarbij helpen) en volg controleafspraken na een ingreep goed op. Gebruik nooit zelf oogdruppels, zalf of andere middelen zonder overleg met de dierenarts. Dit vervangt geen medische behandeling, maar kan wel bijdragen aan het dagelijks comfort van je hond.

Preventie en verantwoorde fokkerij

Bij rassen met een verhoogd risico is terughoudendheid bij het fokken met dieren die zelf entropion hebben (gehad) belangrijk, evenals het vermijden van extreme selectie op overtollige huidplooien of een schedelvorm die de kans op entropion vergroot. Een dierenarts kan de oogleden van fokdieren beoordelen voordat ze voor de fok worden ingezet. Vraag als koper van een pup uit een gevoelig ras of de ouderdieren op oogafwijkingen zijn gecontroleerd.

Leven met entropion

Na een geslaagde behandeling is de prognose voor de meeste honden goed en verdwijnen de klachten. Bij rassen met veel overtollige huid rond de ogen, zoals de Shar Pei, kan het ooglid na verloop van tijd opnieuw naar binnen gaan krullen, waardoor een aanvullende ingreep nodig kan zijn. Regelmatige controle van de ogen, zeker bij gevoelige rassen, helpt om een terugkeer van de klachten vroeg te signaleren.

Veelgestelde vragen

Is entropion pijnlijk voor mijn hond?
Het voortdurend schuren van wimpers en vacht langs het hoornvlies is oncomfortabel en kan, zeker bij langdurige irritatie, pijnlijk worden. Vroege behandeling voorkomt dat het zover komt.

Kan entropion vanzelf overgaan bij een pup?
Een lichte vorm bij jonge pups kan soms verminderen naarmate de schedel doorgroeit, maar dat is niet gegarandeerd. Een dierenarts kan inschatten of afwachten verantwoord is of dat ingrijpen nodig is.

Kan entropion aan één oog voorkomen, of altijd aan beide?
Entropion kan aan één oog optreden, aan beide ogen, en aan het onderste, bovenste of beide oogleden. De dierenarts beoordeelt dit per oog afzonderlijk.

Is een operatie altijd nodig?
Niet altijd. Bij jonge pups wordt eerst vaak een tijdelijke, minder ingrijpende oplossing geprobeerd. Of een definitieve operatie nodig is, bepaalt de dierenarts na onderzoek.

Eindconclusie

Entropion is een veelvoorkomende ooglidafwijking die bij honden - zeker bij bepaalde rassen - aandacht verdient. Vroege signalen zoals tranenvloed en knijpen met de ogen serieus nemen en tijdig een dierenarts raadplegen, maakt het verschil tussen een hond met langdurige oogirritatie en een hond die met de juiste behandeling weer comfortabel door het leven gaat.

Tot slot

Tot slot: dit artikel vervangt geen dierenartsbezoek. Fidello geeft geen diagnoses en schrijft geen behandelingen voor. Bij twijfel, aanhoudende klachten of acute signalen is een dierenarts altijd de juiste vervolgstap.